Otizm Nedir? Otizm Spektrum Belirtileri Nelerdir?
Psikoloji

Otizm Nedir? Otizm Spektrum Belirtileri Nelerdir?

190 Görüntülenme 03/04/2024

Otizm, doğuştan gelen ve sinir sisteminde işlevsel farklılıklara sebep olan nörobiyolojik bir hastalıktır. Bunun yanında, otizm nedir sorusu konuşma, sosyal yetenekler ve tekrarlanan davranışlar alanında iletişim kurmakta zorluk çekmeyi ifade eden gelişimsel bir rahatsızlıktır şeklinde de cevaplanabilir. Dünya üzerinde 100 çocuktan 1’inde görüldüğü öne sürülen hastalık ‘otizm spektrum’ bozukluğu olarak da adlandırılır. Bu rahatsızlık, erken çocukluk dönemde başlayarak hayat boyu yaşam kalitesini olumsuz etkiler. Bu nedenle erken teşhis konulması ve rehabilitasyon sürecinin alınması önemlidir. Genellikle, 2-3 yaş otizm belirtileri ile ilk sinyal alınırken hastalığı tamamen iyileştirecek bir tedavi yöntemi henüz mevcut değildir. Çocuğun büyüme ve gelişme döneminde uygulanacak doğru yaklaşımlarla semptomlar minimum düzeye indirebilir.

Otizm Nedir?

Otizm ne demek sorusu kişinin beyin gelişiminde bilinen algılama düzeyin değişmesi, böylece etrafıyla sosyalleşmeyi ve iletişimi zorlaştıran tıbbi bir sorundur şeklinde cevaplanabilir. Diğer bir ifadeyle, otizm spektrum bozukluğu olarak bilinen hastalıkta spektrum kelimesinin anlamı birçok semptom göstermesini ve semptomların farklı dereceye sahip olmasını anlatır. Tekrarlı davranış kalıpları gösteren rahatsızlık, çocukluk yıllarından itibaren okul ve sosyal hayatta sorunlar yaşamasıyla belirginleşir. Ayrıca, doğumla beraber ilk 1 yaşına kadar otizm belirtileri görülür, bazı nadir vakalarda ise 1.5-2 yaş aralığında ortaya çıkabilir.

Otizm Belirtileri Nelerdir?

Otizm belirtileri nelerdir sorusuna genel olarak göz teması kuramama, jest-mimik kullanımında problem yaşama, konuşma becerilerinin gelişmemesi, yüksek seslerden rahatsızlık duyma gibi cevaplar verilebilir. Bu bağlamda, otizm nedir belirtileri gözden geçirilerek tam kesin teşhis konulabilir. Otizm spektrum bozukluğu belirtilerinde dikkat çeken semptomlar arasında çocuğun kendine ait bir dünyada hissetmesi ve yabancılara karşı tepkisiz kalması vardır. Otizm spektrum bozukluğu nedir ve belirtileri nelerdir sorusunun cevapları aşağıdaki maddelerle belirtilebilir:

  • 2 yaş otizm belirtilerinden olan cansız objelere karşı gereğinden fazla ilgi gösterebilirler.
  • Kendisiyle konuşan kişileri duymazlar, tepkisiz kalırlar ve göz teması kuramazlar.
  • Sarılma, kucakta taşınma, dokunma gibi fiziksel temaslardan hoşlanmazlar.
  • Duygularını tam anlamıyla ifade edememesinin yanında benzer cümleleri tekrarlama eğilimine geçerler.
  • Kelimeleri öğrenmekte güçlük çekerler, algı problemi yaşayarak düzenli cümle kuramazlar.
  • Mimik ve jest kullanımı başta olmak üzere sözsüz iletişimi zayıftır ya da yoktur.
  • Kendini ısırma, bir yerlere vücudunu çarpma, duvara başını vurma gibi kendine zarar veren davranışlar gösterebilir.
  • Renk, koku, ışık ve seslere karşı yoğun duyarlılık geliştirebilir.
  • Tipik olarak bir yiyeceğe karşı aşırı bağımlılık gösterme ya da bazı yiyecekleri görmeyi bile tahammül edemeyebilirler.
  • Dönen nesnelere karşı ilgi gösterebilir, sakarlık potansiyelleri yüksektir ve eşyalara sıklıkla takılıp düşebilirler.
  • 4 yaş otizm belirtileri arasında çocuğa ismiyle seslenildiğinde cevap vermemesi vardır, ayrıca ebeveynlerinden bir şey istediklerinde kolunu çekiştirerek tepki verebilirler.
  • Vücutlarında ellerini, parmaklarını, kollarını ya da kafasını tekrarlayan şekilde oynatırlar.
  • Öfke ve hırçınlık nöbetlerinin yanında koordinasyon bozukluğu gözlemlenebilir.
  • Bazı çocuklarda epilepsi hastalığı da tetiklenebilir.

Bebeklerde Otizm Belirtileri Nelerdir?

Bebeklerde otizm belirtileri 0-12 ay arası 3 ay aralıklarla değişkenlik gösterebilir. Bu değişimler arasında psiko-sosyal gelişim ile nörobilişsel davranışlar vardır. Genel olarak göz teması kuramaması, gülümseme refleksi gelişmemesi, seslere yanıt vermemesi, dil gelişiminin zayıf olması, sosyal oyunlara yanıt verememe, iletişim kurmada güçlük çekme ve el sallama gibi jestler gösterememe gibi belirtiler gösterir. Bebeğin konuşmaya başladığı dönemde ‘anne, baba, mama’ gibi ilk kelimelerden sonra öğrenmede gerileme yaşanarak rahatsızlık kendini gösterebilir.

Otizm Çeşitleri Nelerdir?

Otizm çeşitleri, rahatsızlığın belirtilerine göre aşağıdaki gibi sınıflandırılabilir:

  • Klasik otizm: İletişim problemlerinin ve sosyalleşme sorunun ağır bir şekilde yaşandığı, konuşma yetisinde gerilikler ve olumsuz davranışlar görüldüğü türüdür.
  • Atipik tipi: Atipik otizm belirtileri diğer bir ifadeyle yalancı otizm belirtileri erken yaşta ortaya çıkar. Diğer türlerine göre topluma daha kolay adapte olabilen çocuklar, konuşma bozukluğu ve gelişimde problemler yaşarlar. Diğer türlerin aksine tedaviden cevap alınabilir ve normal bir yaşam sürmede ileri derecede problemler yaşamayabilirler. Bu anlamda, atipik otizm nedir sorusu geçici otizm belirtileri de göstererek zamanla iyileşme halidir şeklinde cevaplanabilir.
  • Asperger sendromu: Hafif düzeyde otizm spektrum bozukluğu olarak da bilinen rahatsızlıkta sosyalleşme problemleri diğer türlerinde olduğu gibi vardır. Ayrıca, algısal ve görsel alanlarda zayıflık yaşanması da gözlemlenebilir. Diğer bir yandan, zihinsel engellilik ya da konuşma problemini yaşamazlar.
  • Çocukluk disinteragratif bozukluğu: Çocuklarda en az 2 yaşına kadar zihinsel ve davranışsal gelişim normal seyreder. Bu bozukluğun başlaması sonrasında hastalığın semptomları hızlıca ortaya çıkabilir. Özellikle zihinsel gerilik bu bozukluğun tipik belirtisidir.
  • Reet sendromu: Doğumdan sonra ilk 6 ayda ortaya çıkan sendrom, baş kısmında gelişimin zayıflaması ile karakteristiktir. Kızlarda görülen bir sendromdur ve takıntılı el koordinasyonu ile kendini belli eder. Kişisel yetenekleri zamanla gerileyen kız çocukları özel terapilerle olumlu bir iyileşme sürecine girebilirler.

Otizm Neden Olur?

Otizm neden olur sorusu yapılan araştırmalar doğrultusunda genetik, doğum komplikasyonları, çevresel faktörler ve viral enfeksiyonlarla açıklanabilir cevabı verilebilir. Ayrıca otizm genetik mi sorusu hastalığın tam sebebi bilinmese de genetik yatkınlığının yüksek olduğu kayıtlar arasındadır şeklinde cevaplanabilir. Bunun yanında, down sendromu, serabral palsi, kas distrofisi, epilepsi, beyin kimyasını bozan hastalıkları olan kişilerde görülme sıklığının arttığı gözlemlenmiştir.

Otizm Terapi Yöntemleri Nelerdir?

Hastalığın teşhisinde kesin bilinen bir yöntem yoktur. Ancak, otizm spektrum testi ile çocuğun dil ve sosyal becerileri ölçülür ve gelişimsel süreci hakkında bilgi sahibi olunur. Hastalığın kesin bir tedavi yöntemi mevcut değildir, tedavi takvimi sayesinde semptomların iyileştirilmesi amaçlanır. Bu aşamada, otizm tedavisi aşağıdaki uygulamalarla sıralanabilir:

  • Eğitim, davranış ve iletişim terapileri: Sosyal, dil ve davranışsal sorunları ya da istemsiz hareketleri dönüştürmek için programlar uygulanır. Bu anlamda online psikolog desteği ile süreç yönetilebilir.
  • Aile terapileri: Günlük hayatta ailenin çocuğuyla iletişim kurması için yeni yöntemler öğretilerek çevreyle etkileşimin artması amaçlanır.
  • Diğer tedaviler: Psikolojik desteğin yanında bazı semptomların kontrol edilebilmesi için doktor kontrolünde ilaç tedavisine başvurulabilir. Bununla birlikte, tıbbi ruhsal bozukluklar varsa uygun ilaç tedavisine başvurulması önemlidir.

Otizm İle İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Hafif otizm belirtileri nelerdir?

Göz kontağı zayıf olan bireyde, yaşıtlarına göre oyunlara tepki vermeyebilir. Ayakta durduklarında çoğunlukla sallanma, el ve kol koordinasyonunda bozukluklar görülebilir. Ayrıca, sosyal çevreyle etkileşimleri çok iyi değildir. Hafif düzeyde otizm spektrum bozukluğunda konuşma ve dil becerilerinde belirli bir düzeye kadar gelişim gösterebilir. Özellikle, hafif otizm belirtileri konuşma ve sosyal beceriler konusunda %100 olmasa da belirli bir düzeyde iyileşebildiği gözlemlenebilir.

Otizm spektrum bozukluğu olan çocukların özellikleri nelerdir?

Nörobilişsel aktiviteleri, dil ve konuşma becerileri, sosyal iletişimleri, algılama biçimleri ve öğrenme düzeyleri zayıftır.

Paylaş
Görüşmeyi Başlat
Canlı Destek - İyi ki Sen
Merhaba,

Alanında uzman psikolog ve diyetisyenler ile online görüşme planlamak için danışman profil sayfalarındaki "Randevu Al" butonunu kullanabilirsiniz.

Whatsapp üzerinden İyi ki Sen canlı destek ekibimize ulaşarak sorularınızı sorabilirsiniz.