En Tehlikeli Psikolojik Hastalıklar Nelerdir?
Psikoloji

En Tehlikeli Psikolojik Hastalıklar Nelerdir?

2869 Görüntülenme 11/01/2023

Psikolojik hastalıklar, kişilerin duygularını, davranışlarını, düşüncelerini önemli ölçüde etkileyen ve ilişkilerde bozulmaya yol açan hastalıklardır. Günümüzde görülme sıklığı artan psikolojik hastalıklar, birçok nedene bağlı olarak oluşabilir. Bireyin gündelik yaşamındaki dengeyi ve verimi bozan psikolojik hastalıklar, tedavi edilmediği takdirde daha ileri seviyelere gelerek, tehlikeli boyutlara ulaşır, insan sağlığında olumsuz etkiler bırakır. Dünyada ve Türkiye’de çok sık görülen en tehlikeli psikolojik hastalıklar şu şekilde listelenebilir.

En Tehlikeli Psikolojik Hastalıklar Nelerdir? 

Depresyon: Yaygın ve en tehlikeli psikolojik hastalıklardan biri olan depresyon, bireylerin duygu ve düşüncelerini önemli ölçüde etkileyen hastalıkların başında gelir. Depresyon, yaygın olarak görüldüğü gibi tedavi edilme oranı da oldukça yüksektir. Depresyon, üzüntü duyulan durumlara karşı hissiz olma durumu olarak tanımlanabilir. Depresyon bireylerin evde ve çalışma ortamında verimliliğini azaltır. En yaygın belirtileri arasında uyku bozukluğu, enerji kaybı, olaylara karşı duygusuz davranmak ve ileriki dönemlerde intihar düşüncesine sahip olmak şeklinde gösterilebilir. Depresyon hastaları genellikle öz güven eksikliği ve kendini beğenmeme gibi durumlar yaşar. Depresyon tanısı koyulması için bu belirtilerin olması yeterli değildir. Bahsi geçen belirtilerin en az 2-3 hafta aralıksız bir şekilde sürmesi gerekir.

Bipolar Bozukluk: İki uçlu duygu durum bozukluğu olarak da adlandırılan bu hastalık, bireyin kendisini çok iyi hissedip bir anda olumsuz ve karamsar düşüncelere bürünmesi olarak tanımlanabilir. Yani en tehlikeli psikolojik hastalıklardan biri olan bipolar bozuklukta, birey iki ruh hali arasında gidip gelir. Bu hastalık iki dönemden mevcuttur. İlk dönem mani, diğer dönem ise çöküntüdür. Hastalık dönemlerinin dışında hasta normal haline döner. Bipolar bozuklukta hasta bir uçta aşırı mutluluk, heyecan duyar. Diğer uçta ise içine kapanma ve dış dünyadan uzaklaşma görülür. Bipolar bozukluğun belirtileri arasında bireyde aşırı neşe, kendisini olayların merkezinde hissetme, daha az uyku ve halüsinasyon görme sayılabilir.

Obsesif-Kompulsif Bozukluk: Bireylerin belirli bir aktiviteyi sürekli olarak tekrarlaması, istenmeyen duygu ve düşüncelere sahip olması durumudur. Bu hastalığa sahip insanların bir kısmı takıntıların gerçekçi olmadığını bilir, bazıları ise gerçek olduğuna inanır. Fakat bu takıntıların doğru olmadığını bilseler bile kendilerini saplantılı konulardan uzaklaştırmada zorlanırlar. Temizlik takıntısı, obsesif kompulsif bozuklukta en yaygın görülen durumdur. Obsesif kompulsif bozukluk, çocukluk ile ilişkilendirilir. Bireyin çocukken yaşadığı travmaların etkili olabileceği düşünülür. Tedavi edilmezse çok daha ileri boyutlara ulaşır.

Panik Bozukluğu: Nedensiz ve ani yere ortaya çıkan dehşet, panik ve telaş hisleri ile kişide yoğun bir sıkıntıya yol açan hastalıktır. Oldukça yaygın olarak görülen bu hastalık, gün içerisinde kişinin yaşamını olumsuz bir şekilde etkiler. Panik bozukluğunun başlıca belirtileri arasında çarpıntı, nefes darlığı, ölüm korkusu ve terleme yer alır. Panik atakları yarım saat sürebildiği gibi bir saat de sürebilir.

Anksiyete Bozukluğu: Anksiyete bozukluğu, sürekli endişelenme durumudur. Bu aşırı endişe durumu, kişinin gündelik hayatını olumsuz yönde etkiler. Bu hastalığa sahip insanlar, sürekli olayların olumsuz sonuçlarını düşünürler. Anksiyete bozukluğunda, endişe ve kaygılar genellikle aile, sağlık ve maddi konularla ilgilidir. En sık görülen belirtileri terleme, çabuk bunalma, geceleri uykuya dalamama, yorgunluk ve dikkat bozukluğu şeklindedir.

Bireyler, yukarıdaki psikolojik rahatsızlıklardan birine sahip olduğunu düşünüyorsa hemen bir sağlık kuruluşuna giderek tedavi olmalı ve böylece ileride oluşabilecek olumsuzlukların önüne geçmelidir.

Psikolojik Hastalıkların Belirtileri Nelerdir?

Psikolojik hastalıkların belirtileri hastalığın türüne göre değişse de sık görülen ve ortak belirtileri şu şekildedir:

  • Depresif ruh hali,
  • İçine kapanıklık,
  • Uyku problemleri,
  • Davranış değişikliği,
  • Sinirli olma durumu,
  • Değersiz hissetme,
  • Kaygı,
  • Terleme,
  • İntihar düşüncesi,
  • Sosyal hayattan uzaklaşma,
  • İştah problemleri,
  • Gerçeği algılama bozukluğu,
  • Halüsinasyon görme.

Psikolojik Hastalıklar Nasıl Tedavi Edilir?

Psikolojik hastaların tedavi edilmesinde öncelikli olarak hastanın özelliklerine bakılır. Yani hastaya göre bir tedavi yöntemi seçilir. Uzman bir hekim tarafından tanı belirlenir. Ardından hastanın içinde bulunduğu rahatsızlığa ve duruma göre çeşitli tedavi yöntemleri uygulanır. Bu yöntemler genel çerçeveleri itibariyle şu şekilde listelenebilir:

  • İlaç tedavisi: İlaç gibi tedavilerin yanı sıra, psikoterapi gibi tedavi yöntemleri de kullanılır. İlaçların ve terapilerin yanı sıra aşağıdaki unsurlar da psikolojik hastalıkların tedavisinde önemli ölçüde rol oynar.
  • Sosyal destek almak: Psikolojik hastalıklarda genellikle sosyallikten uzaklaşılır. Bu durumu engellemek için sosyal bağları devam ettirmeye çalışmak olumlu sonuçlar verecektir.
  • Yaşam tarzında değişiklik yapmak: Yaşam tarzında minimal değişimler bile psikolojik hastalıkların tedavisinde olumlu bir rol oynar. Düzenli egzersizler yapmak, seyahat etmek, resim çizmek, beslenme düzenindeki değişiklikler, yoga, meditasyon, nefes egzersizleri yaşam tarzında yapılabilecek değişikliklere örnek olarak gösterilebilir.

Psikolojik Hastalık Nasıl Anlaşılır?

Psikolojik hastalığın anlaşılması için uygulanan özel bir test yoktur. Uzmanlar bireydeki belirtilerden yola çıkarak fiziki muayene ve laboratuvar testleri yapabilir. Örneğin bireyin iştahsızlığının depresyon kaynaklı mı yoksa genel tıbbi durumundan mı olduğunu anlamak için tahliller yapılması gerekebilir.

Psikolojik Hastalıkların Nedenleri Nelerdir?

Psikolojik hastalıkların nedenleri genetik ve çevresel faktörler olabilir. Genel olarak psikolojik hastalıkların nedenleri şu şekilde sıralanabilir:

  • Genetik nedenler,
  • Travmatik yaşantılar,
  • Yoğun ilaç kullanımı,
  • Yoğun madde kullanımı,
  • Cinsel ya da duygusal istismar,
  • Yaşanan doğal afetler,
  • Ölüm ve yas tutma süreci,
  • Bireyin yalnız yaşaması.

En Tehlikeli Psikolojik Hastalıklar Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Depresyon, anksiyete, obsesif kompulsif bozukluk gibi en tehlikeli psikolojik hastalıklar, tedavi edilmediği takdirde intihar gibi çok daha kötü, geri dönüşü olmayan sonuçlara yol açabilir. Psikolojik hastalıklar zamanında tedavi edilmediği takdirde şunlara da yol açabilir:

  • Bireyde alkol ve madde bağımlılığı varsa daha çok artabilir.
  • Çok fazla kilo kaybı ya da alımı gerçekleşebilir.
  • Sosyal izolasyon yaşayabilir.
  • İntihar düşünceleri oluşabilir.
  • Aile içi çatışmalar ve ikili ilişkilerde problemler çıkabilir.
  • Birey, gerçeklikten kopar.
  • İş ve okul ortamında verimi düşer.
  • Tüm tehlikeli psikolojik hastalıklar, tedavi edilmediği sürece bireysel, sosyal ve aile içi problemlerin ana kaynağı olur.

Bu nedenle kendisi ya da yakınlarında benzer durumları olan kişilerin bir an önce uzman bir hekime tarafından muayene olması önerilir.

Paylaş
Görüşmeyi Başlat
Canlı Destek - İyi ki Sen
Merhaba,

Alanında uzman psikolog ve diyetisyenler ile online görüşme planlamak için danışman profil sayfalarındaki "Randevu Al" butonunu kullanabilirsiniz.

Whatsapp üzerinden İyi ki Sen canlı destek ekibimize ulaşarak sorularınızı sorabilirsiniz.